नवी दिल्ली/पुणे, १७ मे २०२६: देशभरातील MBBS, BDS सारख्या वैद्यकीय अभ्यासक्रमांच्या प्रवेशासाठी घेण्यात आलेल्या NEET-UG २०२६ परीक्षेत मोठ्या प्रमाणावर पेपर लीक झाल्याचे समोर आल्याने परीक्षा रद्द करण्यात आली आहे. ३ मे रोजी झालेल्या परीक्षेनंतर काही दिवसांतच ‘गेस पेपर’ आणि मुख्य प्रश्नपत्रिका यांच्यातील १००% साम्य सिद्ध झाल्याने NTA ने १२ मे रोजी परीक्षा रद्द केली. पुनर्परीक्षा २१ जून रोजी घेण्यात येणार असल्याची घोषणा करण्यात आली आहे.
CBI तपासात धक्कादायक खुलासे
या प्रकरणाचा तपास सीबीआयकडे सोपवण्यात आल्यानंतर अत्यंत गंभीर आणि आतल्या व्यक्तींचा सहभाग उघडकीस आला आहे. सीबीआयने आतापर्यंत ९ मुख्य आरोपींना अटक केली आहे. यात NTA पॅनेलवरील प्राध्यापकांचा समावेश आहे.
मुख्य आरोपी आणि त्यांची भूमिका:
- पी.व्ही. कुलकर्णी (निवृत्त केमिस्ट्री प्राध्यापक, पुणे/मूळ लातूर): सीबीआयने त्यांना ‘किंगपिन’ म्हटले आहे. NTA परीक्षा प्रक्रियेशी संबंधित असल्याने त्यांना प्रश्नपत्रिकांची उपलब्धता होती. एप्रिलच्या शेवटच्या आठवड्यात पुण्यातील त्यांच्या निवासस्थानी ‘राज कोचिंग क्लासेस’ अंतर्गत विशेष वर्ग भरवले. मनिषा वाघमारे यांच्या मदतीने श्रीमंत विद्यार्थ्यांना बोलावले. त्यांनी प्रश्न, पर्याय आणि योग्य उत्तर तोंडी डिक्टेट केले. विद्यार्थ्यांनी वह्यांमध्ये लिहून घेतलेले हे प्रश्न मुख्य पेपरशी १००% जुळले.
- मनीषा गुरुनाथ मांढरे (वरिष्ठ बॉटनी/झूलॉजी प्राध्यापिका, पुणे): NTA ने नियुक्त केलेल्या एक्स्पर्ट. त्यांनी बॉटनी-झूलॉजी (बायोलॉजी) विभागातील प्रश्न लीक केल्याचा आरोप. मनिषा वाघमारे यांच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांना गोळा करून पुण्यातील घरात विशेष वर्ग घेतले. प्रश्न वह्यांमध्ये लिहून घेणे आणि पुस्तकांमध्ये मार्किंग करणे असे प्रकार घडले.
- मनिषा वाघमारे (ब्युटी पार्लर चालक, पुणे): विद्यार्थ्यांना शोधण्याची आणि गोळा करण्याची जबाबदारी.
इतर आरोपी: नाशिकचे शुभम खैरनार, अहिल्यानगरचे धनंजय लोखंडे, जयपूर (राजस्थान) आणि गुरुग्राम (हरियाणा) येथील मध्यस्थ.
महाराष्ट्रातील कनेक्शन
प्रकरणाचे मुख्य सूत्र पुण्यातून पसरले असले तरी मराठवाड्यातील लातूर आणि नांदेडमध्ये मोठे पडसाद उमटले आहेत. लातूरमधील कोचिंग इन्स्टिट्यूटच्या मॉक टेस्टमधील प्रश्न मुख्य परीक्षेत आल्याने संशय बळावला. नांदेडमध्ये सीबीआयने छापे टाकून पालक, विद्यार्थी आणि एजंट्सची चौकशी सुरू केली आहे. एका पेपरसाठी ३० ते ५० लाख रुपये घेतल्याचा अंदाज आहे.
modus operandi (कार्यपद्धती)
- NTA पॅनेलवरील प्राध्यापकांनी प्रश्न बाहेर काढले.
- ब्युटी पार्लर चालकाच्या माध्यमातून ‘सिलेक्ट’ विद्यार्थ्यांना संपर्क.
- डिजिटल कॉपीऐवजी तोंडी डिक्टेशन – वह्यांमध्ये लिहून घेणे (फॉरेन्सिक मॅचिंगसाठी पुरावा).
- राजस्थान, हरियाणा, महाराष्ट्रात मध्यस्थांचा नेटवर्क.
परिणाम आणि प्रतिक्रिया
- विद्यार्थी: सुमारे २२.८ लाख विद्यार्थ्यांचे वर्ष वाया गेले. काही विद्यार्थ्यांनी आत्महत्या केल्याची दुर्दैवी घटना घडली.
- राजकीय वाद: विरोधकांनी शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांच्या राजीनाम्याची मागणी केली. मनसे नेते अमित ठाकरे यांनी “सिस्टीमने विद्यार्थ्यांचा खून केला” असे म्हटले.
- NTA आणि सरकार: परीक्षा रद्द करून पुनर्परीक्षा जाहीर. २०२७ पासून CBT (कॉम्प्युटर बेस्ड) मोडचा विचार.
सीबीआयचा तपास सुरू असून, आणखी अटक होण्याची शक्यता आहे. NTA पॅनेलच्या संपूर्ण समितीवर संशय व्यक्त केला जात आहे. हे प्रकरण भारतीय परीक्षा पद्धतीतील सर्वात मोठ्या घोटाळ्यांपैकी एक ठरले आहे, ज्यामुळे प्रामाणिक विद्यार्थ्यांच्या मेहनतीवर आणि शिक्षण व्यवस्थेवर गंभीर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.
(ही बातमी उपलब्ध अधिकृत माहिती आणि CBI निवेदनांवर आधारित आहे. तपास सुरू असल्याने नवीन अपडेट्स येऊ शकतात.)
